ผู้เชี่ยวชาญ Enigma ยืนยันแล้ว: GPT-6 Astra ช่วยถอดข้อความ MVUEH ปี 1941 ที่ค้างมาตั้งแต่ 2005 ได้จริง — แต่ "ทำเองทั้งหมด" หรือ "นักวิจัยเป็นคนนำ" สามแหล่งเล่าไม่ตรงกัน

ข้อความวิทยุ Enigma ของกองทัพเยอรมันชื่อ MVUEH ลงวันที่ 10 กรกฎาคม 1941 อยู่ในรายการ “ยังถอดไม่ได้” มาตั้งแต่ปี 2005 ตอนนี้ ผู้เชี่ยวชาญที่ดูแลรายการนั้นยืนยันแล้วว่าถอดได้ Carter Leffen ใช้ GPT-6 Astra ของ OpenAI กับ agent เฉพาะทางหลายตัว ถอดข้อความนี้ในวันที่ 14–15 ก.ย. 2026 (The Decoder รายงานไว้เมื่อ 17 ก.ย. ซึ่งเราพลาดไป โพสต์นี้จึงเป็นการตามข่าว) หลังจากนั้น Frode Weierud แห่ง Crypto Cellar Research ได้เขียนหน้ายืนยันผล (อัปเดตล่าสุด 19 ก.ย.) และหน้านั้นขึ้นหน้าแรก Hacker News เมื่อ 22–23 ก.ย.

หน้าของ Weierud คือส่วนที่ใหม่และมีน้ำหนักที่สุด ตอนข่าวออกครั้งแรก The Decoder เขียนไว้ว่าผลจะเชื่อได้หรือไม่ขึ้นกับการตรวจของผู้เชี่ยวชาญ ตอนนี้มีผู้เชี่ยวชาญตรวจแล้ว Weierud บอกว่า “เห็นได้ทันทีว่าได้กุญแจและข้อความต้นฉบับที่ถูกต้อง” แต่ในหน้าเดียวกันเขาเขียนด้วยว่า GPT-6 Astra ทำ “ทั้งหมดด้วยตัวเอง” ซึ่งไม่ตรงกับที่ Leffen เล่าเอง

ถอดได้แล้วอ่านว่าอะไร และทำไมค้างมา 21 ปี

ผลบนเว็บ case study ของ Leffen คือ BTTE UM ANGABE DES MARSQWEGES X BEFINDE MIQ IN X ROSENOW ROSENOW X SOFORT FUNKANTWORT X WASCHBBSCH แปลคร่าว ๆ ว่า “ขอเส้นทางเดินทัพ ตอนนี้อยู่ที่ Rosenow ขอให้ตอบทางวิทยุทันที” ส่วนคำที่พิมพ์ผิดอย่าง BTTE และ WASCHBBSCH น่าจะเป็นความผิดพลาดของพนักงานวิทยุเอง

Weierud อธิบายว่าทำไมไม่มีใครถอดได้:

• กุญแจต่างจากข้อความอื่นในวันเดียวกันโดยสิ้นเชิง ลำดับวงล้อคือ 253 ไม่ใช่ 512 เหมือนกุญแจประจำวัน นักวิเคราะห์ที่เริ่มจากกุญแจของวันนั้นจึงไม่มีทางเจอ
• ต้นฉบับที่ถอดความมามีข้อผิดพลาดหลายจุด เมื่อถอดได้แล้วจึงรู้ว่าการคัดลอกข้อความเข้ารหัสจากแบบฟอร์มเดิมผิดไปหลายตัว
• วงล้อซ้ายหมุนตัดรอบที่ตัวอักษรตัวที่ 72 ซึ่งเกิดไม่บ่อยและทำให้การถอดยากขึ้น
• จุดเปิดคือข้อความ SIPVX (เลขที่ 173) ที่ Alex Shovkoplyas ถอดได้ในปี 2017 เนื้อความแทบเหมือนกัน รวมถึงชื่อสถานที่ซ้ำ “ROSENOW ROSENOW” ที่ใช้เป็น crib (ข้อความที่เดาไว้ล่วงหน้า) ได้

ใครทำอะไร: สามแหล่งเล่าไม่เหมือนกัน

• Weierud: เขียนว่า Leffen สั่งแค่ให้โมเดลลองถอดข้อความที่ยังไม่มีใครแก้บนเว็บไซต์ แล้วโมเดล เลือก MVUEH เอง สงสัยเองว่าเนื้อความใกล้กับ SIPVX เลือก crib เอง และ เขียน Enigma simulator กับ Bombe จำลองด้วย Python/C++ เอง
• เว็บ case study ของ Leffen: เขียนตรง ๆ ว่าเป็น “researcher-led investigation” ร่วมกับ GPT-6 Astra และ agent เฉพาะทางหลายตัวที่ทำงานขนานกัน “นักวิจัยตั้งเป้าหมายและผลักการสืบสวนไปข้างหน้า” ส่วน agent ทำหน้าที่ตรวจแหล่งข้อมูล เขียนโปรแกรมค้น ทดลอง และโต้แย้งผลลัพธ์กันเอง
• ระยะเวลา: The Decoder อ้าง Leffen ว่าโหมด “Extra High” ใช้เวลา “ราวสิบชั่วโมง” แต่เว็บ case study บอกว่า “สองวัน” คือช่วงเวลาของการสืบสวน งานค้นหารันขนานกัน และ log ไม่ได้ให้ตัวเลขรวมของเวลาคิดของคนหรือของโมเดล

ชื่อก็ยังเขียนไม่ตรงกัน หน้าของ Weierud สะกดว่า “Leffer” แต่ LinkedIn และ The Decoder ใช้ “Leffen”

ยังมีรายละเอียดหนึ่งที่ Weierud ยกมาจาก log: โมเดลไปเจอหมายเหตุบนเว็บเรื่องเอกสารวิทยุใน Bundesarchiv (หอจดหมายเหตุแห่งชาติเยอรมนี) แล้วบันทึกเลขแฟ้ม RS 3–3/20a และ RS 3–3/63b ซึ่งเลขแฟ้มถูกต้อง แต่ ไม่มีอยู่บนเว็บไซต์ Crypto Cellar และยังไม่ชัดว่าโมเดลไปเจอจากไหน log ยังบันทึกไว้ว่า “No correspondence has been sent” คือโมเดลยังไม่ได้ติดต่อใครออกไป

มุมมอง AI Curator

ส่วนที่เชื่อได้คือ ผลลัพธ์ ถ้าได้กุญแจ Enigma ที่ถูกต้อง ใครก็เอาไปถอดข้อความแล้วได้ภาษาเยอรมันที่อ่านรู้เรื่อง Leffen ปล่อยโค้ดกับข้อมูลการค้นให้ตรวจซ้ำได้ และคนที่ดูแลคลังข้อความชุดนี้ก็ยืนยันแล้ว นี่จึงเป็นหลักฐานที่แข็งกว่าคำอ้าง “แก้โจทย์คณิตศาสตร์ได้กว่า 100 ข้อ” ของ OpenAI (ข่าวเมื่อเช้า) ที่ยังไม่มีรายการโจทย์ให้ใครตรวจ

ส่วนที่ต้องอ่านอย่างระวังคือ คำบรรยายว่า AI ทำเองแค่ไหน คำว่า “ทำเองทั้งหมด” ติดหูกว่า แต่คำบรรยายของคนที่ทำงานนี้เองคือ “นักวิจัยนำ agent หลายตัว” ซึ่งตรงกับวิธีใช้ agent ที่ได้ผลจริงในงานวิศวกรรมตอนนี้ คือ คนตั้งโจทย์และตัดสินใจทิศทาง agent หลายตัวแบ่งงานกันค้น เขียนเครื่องมือ และคอยจับผิดกันเอง ทีมที่อยากได้ผลแบบนี้ควรลอกโครงสร้างนี้ ไม่ใช่คาดหวังว่าจะสั่งประโยคเดียวแล้วรอผล และตัวเลข “สิบชั่วโมง” ก็ไม่ควรเอาไปอ้างต่อ เพราะเจ้าของงานเองบอกว่าวัดรวมไม่ได้

สำหรับนักวิจัยในภูมิภาคเรา งานแบบ “เทียบเอกสารหลายฉบับ แยกตัวอักษรที่ไม่แน่ใจ แล้วทดลองซ้ำเป็นพันรอบ” คืองานเดียวกับการถอดจารึก เอกสารใบลาน หรือจดหมายเหตุลายมือที่ยังไม่ได้ถอดอีกมาก ถ้า agent ช่วยงานส่วนนี้ได้ขนาดนี้ คอขวดจะย้ายไปอยู่ที่ว่าเอกสารถูกแปลงเป็นดิจิทัลและเปิดให้เข้าถึงหรือยัง

แหล่งข่าว

• The MVUEH Break — Crypto Cellar Research, Frode Weierud (อัปเดต 19 ก.ย. 2026)
• MVUEH — A cryptanalysis case study — Carter Leffen (โค้ดและข้อมูลสำหรับตรวจซ้ำ)
• OpenAI’s GPT-6 Astra decrypts a Nazi radio message in ten hours that went unsolved for 83 years — The Decoder (17 ก.ย. 2026)
• กระทู้ Hacker News