Tencent ปล่อย WeMM-Embedding ใต้ Apache-2.0 — โมเดล embedding มัลติโมดัลที่รุ่น 2B แซงคู่แข่ง 8B และรุ่น 9B ขึ้น SOTA MMEB-v2 ที่ 80.6
โมเดล embedding คือชิ้นส่วนที่ไม่มีใครเขียนพาดหัวถึง แต่ถ้าคุณสร้าง RAG หรือระบบค้นหาภายในองค์กร มันคือสิ่งที่ตัดสินว่าระบบของคุณจะหาเอกสารที่ถูกต้องเจอหรือไม่ — โมเดลภาษาที่เก่งแค่ไหนก็ช่วยไม่ได้ถ้า retriever ส่งเอกสารผิดมาให้
25 สิงหาคม 2026 ทีมของ WeChat (Tencent) เผยแพร่รายงานทางเทคนิคของ WeMM-Embedding บน arXiv และภายในเช้าวันที่ 26 สิงหาคม น้ำหนักทั้งสามขนาดก็ขึ้น Hugging Face ครบ — 2B, 4B และ 9B ใต้ Apache-2.0 จริง ๆ (ตรวจไฟล์ LICENSE แล้ว: เป็น Apache-2.0 เต็มรูปแบบ ไม่มีเงื่อนไขเพิ่มเติมจาก Tencent มีเพียงคอมโพเนนต์ของบุคคลที่สามที่ยังอยู่ใต้สัญญาเดิมของตัวเอง)
โมเดลเดียว รับทุกอย่างสลับกันได้ ยกเว้นเสียง
WeMM-Embedding สร้างบนฐาน Qwen3.5 (รุ่น 9B ใช้ Qwen/Qwen3.5-9B) และรับอินพุตได้เป็น ข้อความ ภาพ วิดีโอ เอกสารเชิงภาพ (visual document) และการสลับกันของทั้งหมดนี้ในอินพุตเดียว แล้วคืนเวกเตอร์ 4,096 มิติ ที่ผ่าน L2-normalize มาแล้ว
จุดที่ใช้งานจริงได้ทันที:
- Matryoshka embeddings — ตัดมิติลงเหลือ 256, 512 ฯลฯ แล้ว renormalize ได้เลยโดยไม่ต้องเทรนใหม่ ซึ่งลดค่าเก็บใน vector DB ลงเป็นสิบเท่าเมื่อยอมแลกความแม่นยำนิดหน่อย
- เสิร์ฟผ่าน vLLM 0.27.0 ด้วย
--runner poolingหรือ SGLang 0.5.9 — ไม่ต้องรอใครมาเขียน adapter ให้ - ใช้ผ่าน
sentence-transformersได้ตรง ๆ ด้วยencode_query/encode_document
และข้อจำกัดที่ต้องพูดให้ชัด: ไม่รองรับเสียง ซึ่งจะสำคัญมากตอนอ่านตารางคะแนนชุดที่สอง
ตัวเลข — 2B ที่แซง 8B คือหัวใจของข่าวนี้
บน MMEB-v2 (78 ชุดข้อมูล งานภาพและวิดีโอวัดด้วย Hit@1 ส่วนเอกสารเชิงภาพวัดด้วย NDCG@5):
| โมเดล | ขนาด | AVG | Image | Video | VisDoc |
|---|---|---|---|---|---|
| VLM2Vec-V2 | 2B | 59.3 | 64.9 | 34.9 | 69.2 |
| Qwen3-VL-Embedding | 2B | 73.2 | 75.0 | 61.9 | 79.2 |
| WeMM-Embedding | 2B | 77.9 | 79.6 | 70.8 | 80.7 |
| WeMM-Embedding | 4B | 79.2 | 80.8 | 72.1 | 82.0 |
| Qwen3-VL-Embedding | 8B | 77.8 | 80.1 | 67.1 | 82.4 |
| WeMM-Embedding | 9B | 80.6 | 81.9 | 74.3 | 83.3 |
ตัวเลขที่ควรหยุดอ่านคือ รุ่น 2B ทำ 77.9 ขณะที่ Qwen3-VL-Embedding รุ่น 8B ทำ 77.8 — โมเดลที่เล็กกว่าสี่เท่าเสมอกับตัวที่เคยนำอยู่ นั่นแปลว่าค่า GPU ในการ index คลังเอกสารของคุณลดลงได้จริงโดยไม่เสียคุณภาพ ส่วนช่องที่ WeMM ทิ้งห่างชัดที่สุดคือ วิดีโอ (74.3 เทียบ 67.1 ของ Qwen 8B)
บน MMEB-v3 ที่กว้างกว่ามาก (190 งาน = 78 งานของ v2 + 53 งานข้อความ + 47 งาน agent + 11 งานเสียง + MCMR):
| โมเดล | ขนาด | V3-All | Text | Agent | MCMR | Audio |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Qwen3-VL-Embedding | 8B | 53.5 | 42.5 | 38.4 | 38.0 | 0.0 |
| E5-Omni | 7B | 47.1 | 26.9 | 36.7 | 41.1 | 43.0 |
| Tianmu-Emb-Uni | 8B | 53.3 | 43.6 | 39.4 | 38.8 | 38.9 |
| WeMM-Embedding | 9B | 59.5 | 48.8 | 51.0 | 49.3 | 0.0 |
ตรงนี้ต้องอ่านอย่างระวัง: งานที่โมเดลไม่รองรับจะถูกให้คะแนนศูนย์ ดังนั้น WeMM ได้ Audio 0.0 เพราะมันไม่รับเสียงเลย ไม่ใช่เพราะทำได้แย่ ถ้าโจทย์ของคุณต้องค้นหาข้ามเสียงด้วย โมเดลอย่าง E5-Omni ที่ได้ 43.0 คือคู่แข่งที่ต้องพิจารณา แม้คะแนนรวมจะต่ำกว่ามาก และแม้จะโดนหักคะแนนหมวดเสียงไปเต็ม ๆ WeMM-9B ก็ยังนำ V3-All อยู่ 6 จุด โดยช่องที่โดดคือ งาน agent 51.0 เทียบ 38-39 ของคู่แข่ง
อีกจุดที่ควรรู้: คู่แข่งที่ชื่อ DME-Small / DME-Medium ในรายงานถูกกำกับว่าเป็น การส่งคะแนนขึ้นลีดเดอร์บอร์ดแบบปิด ไม่มีน้ำหนักหรือ endpoint สาธารณะ — เทียบกันได้บนกระดาษ แต่ทำซ้ำไม่ได้
นี่ไม่ใช่โมเดลวิจัย มันรันจริงอยู่แล้ว
รายละเอียดที่ทำให้งานนี้น่าเชื่อกว่ารายงานทั่วไป: Tencent ระบุว่า WeMM-Embedding ถูกดีพลอยจริงในสเกลของ WeChat แล้ว ทั้งใน Channels, Official Accounts, Moments และบริการอีคอมเมิร์ซ พร้อมผลจากเบนช์มาร์กภายใน 26 งาน และ A/B test ออนไลน์ 14 ครั้ง
โมเดลที่ผ่าน A/B test บนผู้ใช้ระดับพันล้านมาแล้วมีน้ำหนักต่างจากโมเดลที่ชนะเฉพาะบนลีดเดอร์บอร์ด — เพราะมันแปลว่ามีคนต้องรับผิดชอบเมื่อผลการค้นหาแย่ลง
มุมมอง AI Curator
ผมอยากให้คนไทยที่ทำ RAG สนใจข่าวนี้มากกว่าข่าวโมเดลภาษาตัวใหม่ ๆ ที่ออกมาทุกสัปดาห์ เพราะในระบบ RAG ที่ผมเห็นทีมไทยสร้างกัน จุดที่พังบ่อยที่สุดไม่ใช่ LLM แต่คือ retriever — คนทุ่มเวลาเลือกระหว่าง Qwen กับ Llama กับ Claude แล้วใช้ embedding model ตัวไหนก็ได้ที่หยิบมาจากทูทอเรียล พอระบบตอบผิดก็ไปโทษว่าโมเดลโง่ ทั้งที่ปัญหาคือเอกสารที่ถูกต้องไม่เคยถูกดึงขึ้นมาตั้งแต่แรก
สิ่งที่ WeMM เปลี่ยนได้จริงคือ ค่าใช้จ่ายในการ index: เมื่อรุ่น 2B ให้คุณภาพเท่ารุ่น 8B บวกกับ Matryoshka ที่ตัดมิติลงได้ ทีมเล็ก ๆ ที่ต้อง index เอกสารหลักแสนหน้าบนงบจำกัดได้ทางเลือกที่จับต้องได้ขึ้นมาก — และการรับ เอกสารเชิงภาพ ได้ตรง ๆ (VisDoc 80.7 ที่ 2B) แปลว่าคุณอาจไม่ต้องต่อไปป์ไลน์ OCR แยกสำหรับเอกสารสแกน ซึ่งเป็นสภาพจริงของเอกสารราชการและสัญญาไทยจำนวนมาก
แต่ข้อควรระวังที่สำคัญที่สุดสำหรับผู้อ่านไทย และผมอยากให้ชัดเจน: model card ระบุภาษาไว้แค่ zh และ en — ไม่มีภาษาไทย และเบนช์มาร์กทั้ง MMEB-v2 และ v3 ก็ไม่ได้วัดภาษาไทย ฐาน Qwen3.5 มีความสามารถหลายภาษาติดมาอยู่บ้าง แต่ “มีติดมาบ้าง” กับ “ผ่านการปรับให้ดีแล้ว” ไม่ใช่เรื่องเดียวกัน อย่าเห็นเลข 80.6 แล้วสรุปว่าใช้กับคลังเอกสารภาษาไทยได้ทันที วิธีที่ถูกต้องคือประกอบชุดคำถาม-เอกสารภาษาไทยของคุณเองสัก 200-300 คู่ แล้ววัด recall@k เทียบกับ embedding ตัวที่คุณใช้อยู่ ก่อนจะย้ายทั้งระบบ ต้นทุนของการทดสอบนี้คือหนึ่งวันทำงาน ส่วนต้นทุนของการ re-index ผิดตัวคือหลายสัปดาห์
ภาพใหญ่: ปีนี้ embedding มัลติโมดัลกำลังรวมร่างจาก “หลายโมเดลต่อกัน” เหลือ โมเดลเดียวที่รับทุกอย่าง และการที่ Tencent ปล่อยตัวที่ดีที่สุดใต้ Apache-2.0 แทนที่จะเก็บเป็น API แบบที่เคยทำ คือข่าวดีสำหรับคนสร้างระบบ
แหล่งข่าว
อ่านเพิ่มในหมวด โมเดลใหม่
Google เปิดตัว Gemini 4 Carbon ขึ้นอันดับ 1 Artificial Analysis v5 ด้วยคะแนน 59 แต่ยังให้ใช้แค่นักป้องกันไซเบอร์กลุ่มเล็ก
Gemini 4 Carbon เปิดตัว 28 ต.ค. แซง Claude Opus 5.5 บน Intelligence Index v5 แค่ 1 คะแนน และตามหลังเพียง 3 คะแนนในดัชนี coding agent ราคาเปิดตัว $2/$10 แต่นักพัฒนาทั่วไปยังเรียกใช้ไม่ได้ ระหว่างที่ Google ค่อย ๆ เปิดผ่านโปรแกรม Fairwind
Microsoft ปล่อย Mage-VL-Cowork โมเดล 4B คุมเดสก์ท็อปและเทอร์มินัลในตัวเดียว ได้ 66% บน OSWorld-Verified สัญญาอนุญาต Apache-2.0
Mage-VL-Cowork ขนาด 4B ของ Microsoft เลือกเองว่าจะคลิกหน้าจอหรือสั่ง bash ทำคะแนน OSWorld-Verified 66.0% ใกล้ค่าอ้างอิงมนุษย์ 72.4% ในตารางเดียวกัน แต่คำว่าดีที่สุดในขนาด 4B มีคู่เทียบบนตารางนี้แค่รุ่นเดียว
Mistral ปล่อยน้ำหนัก Large 4 จริงแล้ว — 1T ราคาลดเกือบครึ่ง แต่บน AA ได้ 26 และสัญญาอนุญาตห้ามขายเป็น API ถ้าไม่มีใบอนุญาตแยก
Mistral ปล่อยน้ำหนัก Large 4 (Le Chonk) เมื่อ 29 ต.ค. เป็นรุ่นที่ฝึก RL ต่ออีกสามสัปดาห์หลัง preview ขนาด 1T ใช้พื้นที่ราว 1.06TB ราคา API ลดเหลือ $0.70/$2.10 Mistral นำ open-weight ด้าน coding แต่คะแนนรวม AA 26 ตามหลังโมเดลจีน และสัญญาอนุญาตกันธุรกิจ Model-as-a-Service